Vragen over gender: “Mensen met autisme kijken hier anders naar”

Magazijn076 | Foto: BredaNu

Elke derde donderdag van de maand vindt in Magazijn076 een bijeenkomst plaats voor mensen met autisme die vragen hebben over gender en identiteit. Tijdens deze avonden kunnen deelnemers in een veilige omgeving ervaringen delen en vragen stellen aan deskundigen. Het initiatief is ontstaan uit een groeiende behoefte aan begeleiding en begrip rondom gender bij mensen met autisme.

Tijdens deze bijeenkomst worden verschillende onderwerpen rondom gender besproken, vertelt medeoprichter van Magazijn076 Sandra Kok. Dit kan onder andere gaan over hoe de afgelopen maand is verlopen, de eerste keer hormonen of juist een bezoek aan de huisarts. “Dat kan dan zijn: ‘Ik ben naar mijn huisarts geweest en mijn huisarts wil helemaal niet meewerken. En hoe moet dit nu verder?’ Of het kan zijn dat iemand het aan de familieleden wilt vertellen, maar weet niet hoe.” Voor mensen met autisme is gender ingewikkelder dan voor mensen zonder autisme, legt Sandra uit.

Genderidentiteit

Een persoon met autisme beleeft gender anders dan een neurotypisch persoon, volgens een van de deelnemers: Cleo. Een neurotypisch persoon is iemand bij wie de hersenen en het gedrag zich ontwikkelen en functioneren volgens wat in de samenleving als ‘normaal’ wordt gezien. “Voor mensen met autisme, en ook wel voor mezelf, is dat je wel minder zwart-wit en in hokjes denkt. Dus dat eigenlijk vooral neurotypische mensen best wel zwart-wit in het man-vrouw zijn kunnen zijn. En daar een soort van onbesproken regels hebben over wat man is, wat vrouw is.” Cleo is gender een onderdeel van mens‑zijn, “Dat ervaar ik wel soms: Wat past bij vrouw zijn? Wat past bij man zijn? Maar tegelijkertijd denk ik er ook over, dat het niet per se vast staat: een vrouw, een man, een non-binair persoon of alles wat ertussen zit. Die kunnen allemaal van voetbal houden, bijvoorbeeld.”

Sandra kreeg de vraag van mensen die bij Magazijn076 kwamen, “Goh, is er helemaal niks voor mensen met autisme en gender?” Ook vanuit de GGZ en jobcoaches kwam de vraag om hier iets mee te doen. Sandra ging daarna op zoek naar organisaties die hierbij konden helpen. Uiteindelijk kwam zij terecht bij T-Nederland. “Zij komen dus elke donderdag. Ze beantwoorden inhoudelijk de vragen en zij geven ook heel veel informatie over transgender zijn.” Sandra zit erbij om het stukje autisme in de gaten te houden, voornamelijk rondom communicatie, “Dan zie ik soms dat er helemaal langs elkaar heen wordt gepraat. Of de vragen niet goed worden beantwoord, omdat ze verkeerd geïnterpreteerd worden aan beide kanten. Of mensen die helemaal niet aan het woord komen.”

Menselijke input

Sommige mensen met autisme hebben twijfels over hun gender, vertelt Sandra. Dan is zo’n avond fijn voor mensen die daar vragen over hebben. “Mensen met autisme kijken hier anders naar,” vertelt Sandra. “Als je de onderzoeken bekijkt, komt deze vraag veel vaker voor bij mensen met autisme dan bij mensen zonder autisme.” Sandra vertelt dat er ook vragen komen over identiteit, “Wie ben ik nou? Op wie val ik nou? Of val ik op niemand? Of val ik op beide? Of dat ze non-binair zijn.”

Omdat het eens per maand op een fysieke plek plaatsvindt, hoeft Cleo niet al haar informatie meer van bijvoorbeeld het internet te halen. “Wat ik ook heb gemerkt, is dat ik het fijn vind dat er menselijke input van krijgt, dit voelt waardevoller dan het maar van internet informatie af te halen.” Deze avonden zijn ook voor Cleo fijn, omdat er mensen zijn met ongeveer dezelfde ervaringen. Daardoor worden deze bespreekbaar, “Zodat je niet alles per se hoeft uit te leggen.”

Familie & vrienden

“We hebben regelmatig mailtjes van ouders: ‘Mogen wij ook komen? Wij hebben ook vragen.'” vertelt Sandra. Deze avonden zijn niet alleen voor mensen met autisme; ook familie, vrienden, kinderen en anderen uit hun omgeving zijn welkom tijdens deze avonden. In een andere ruimte binnen Magazijn076 worden hierover ook gesprekken gevoerd. Aan het eind van de avond wordt hen ook gevraagd wat zij ervan vonden. “Want we willen ook wel openstaan voor mensen. Betrokkenen die ook vragen hebben.”

“Ik denk vooral, blijf elkaar gewoon als mens zien.” Cleo benadrukt om het niet te groot te maken als het over autisme en gender gaat, “Want als iedereen er een groot ding van gaat maken, dan wordt het ook een heel groot iets. Terwijl als we het allemaal wat kleiner houden en als een soort van variatie van mens zijn, dat is nou helemaal zo.” sluit Cleo af.