Onderzoek bevestigt: derde haven Werkendam onder voorwaarden haalbaar 

Gemeentehuis Altena
Gemeentehuis Altena | Foto: Gemeente Altena

De uitbreiding van de haven in Werkendam met een derde haven is onder voorwaarden haalbaar. Dat blijkt uit een haalbaarheidsverkenning die het afgelopen jaar is uitgevoerd in samenwerking met het Rijksregiebureau Maritieme Maakindustrie. De uitkomsten geven de nieuwe gemeenteraad van Altena handvatten om richtinggevende keuzes te maken over de verdere ontwikkeling van de haven. 

Volgens wethouder Hans Tanis, verantwoordelijk voor havenontwikkeling, betekent het onderzoek een belangrijke stap voorwaarts. De uitbreiding van de haven leeft al langer in Werkendam en vraagt volgens hem om een lange adem. Met de resultaten van de verkenning kan de gemeente volgens hem concrete vervolgstappen zetten richting de mogelijke realisatie van een derde haven. 

Strategische rol voor maritieme sector 

De haven in Werkendam speelt een belangrijke rol in de Nederlandse binnenvaart en maritieme maakindustrie. In het gebied is een sterk cluster van maritieme bedrijven gevestigd dat zich richt op onder meer scheepsbouw, onderhoud en innovatie binnen de sector. Deze bedrijven dragen bij aan verduurzaming van de scheepvaart, havens en de energietransitie. 

Daarnaast zorgt de sector voor veel werkgelegenheid in de regio. De gemeente ziet de haven dan ook als een strategische plek binnen de landelijke maritieme industrie. Werkendam fungeert daarbij als een zogenoemde ‘one-stop-shop’ waar schepen gebouwd, afgebouwd, omgebouwd en onderhouden kunnen worden. 

Ruimtegebrek remt groei bedrijven 

Door de groei en het succes van het maritieme cluster ontstaat er volgens de gemeente steeds meer ruimtegebrek. Bedrijven hebben behoefte aan extra kadelengte en meer watergebonden bedrijventerrein om hun activiteiten uit te breiden. 

Wethouder Wendy van Ooijen (economie) benadrukt dat uitbreiding noodzakelijk is om bedrijven in Werkendam te houden. Zonder extra ruimte bestaat het risico dat ondernemingen uitwijken naar andere locaties. Daarmee zou Werkendam zijn sterke positie binnen de maritieme sector kunnen verliezen. 

Plan voor derde haven 

Uit de verkenning komt een variant naar voren die als meest realistisch wordt gezien. Daarbij wordt uitgegaan van ongeveer 4,3 hectare uitgeefbaar bedrijventerrein en zo’n 1.340 meter extra kadelengte. 

De totale investering voor de aanleg van de derde haven wordt geschat op ongeveer 68 miljoen euro. Ongeveer de helft daarvan kan volgens het onderzoek worden terugverdiend via de uitgifte van grond. De overige financiering kan komen uit havengelden, subsidies van overheden en samenwerking met publieke en private partners. 

Aandacht voor natuur en waterveiligheid 

De mogelijke uitbreiding ligt in een gebied waar natuur en waterveiligheid een belangrijke rol spelen. De haven bevindt zich namelijk in de buurt van beschermde Natura 2000-gebieden en langs een belangrijke rivier. 

Uit onderzoeken blijkt dat uitbreiding mogelijk is, mits er zorgvuldig wordt omgegaan met natuur en waterbeheer. Daarbij moet onder meer rekening worden gehouden met watercompensatie en verschillende vergunningsprocedures. Volgens de gemeente zijn deze voorwaarden uitvoerbaar, maar vragen ze wel om een zorgvuldige aanpak. 

Nieuwe gemeenteraad beslist over vervolg 

Met de afgeronde verkenning ligt de bal nu bij de nieuwe gemeenteraad van Altena. Die moet op korte termijn een richtinggevend besluit nemen over het vervolg van het project. 

Het college wil op basis van dat besluit een projectaanpak uitwerken met verschillende fases en duidelijke go/no-go-momenten. Daarmee kan stap voor stap worden bepaald of en wanneer de derde haven daadwerkelijk wordt gerealiseerd. 

Ook binnen de sector wordt positief gereageerd. Voorzitter Harry Cornet van Werkendam Maritime Industries noemt het onderzoek een belangrijke stap. Volgens hem wil het maritieme bedrijfsleven samen met de gemeente blijven werken aan de verdere ontwikkeling van de haven.