Kan een traditioneel gerecht uit Indonesië uitgroeien tot een streekproduct in Altena? Als het aan de initiatiefnemers van Lekker van Hier ligt wel. Zij maken tempeh van lokaal geteelde soja uit de regio, met als doel de voedselketen korter en duurzamer te maken.
Lekker van Hier is ontstaan uit een initiatief van de gemeente Altena. Deze heet Van Boer tot Bord en focust zich op het ontwikkelen van een korte en transparante voedselketen. Lokaal geteelde plantaardige gewassen worden verwerkt tot producten uit de regio. “We willen de transporten in de voedingsketen terugbrengen tot maximaal dertig kilometer, gerekend vanaf de plaats van productie tot bord”, vertelt Mirjam Meijer over haar initiatief.
Als eerste product is er bewust gekozen voor tempeh. Dat is gemaakt van sojabonen en bevat net zo veel eiwitten als kip. “Daarmee is het een perfecte en gezonde vleesvervanger”, geeft Meijer aan. “Daarnaast is onze tempeh een stuk lekkerder dan die in de supermarkt.” De bonen worden eerst geweekt, gekookt en daarna gefermenteerd met een startcultuur. De tempeh, die nog precies hetzelfde is als vijf- tot zeshonderd jaar geleden in Indonesië, is na zo’n 48 uur klaar.
Samenwerking in de regio
Voor het project wordt veel samengewerkt in de regio. Zo is er een vaste kerngroep die het project trekt, dit wordt het Living Lab genoemd. De sojabonen worden geteeld langs het Merwedekanaal door een lokale boer uit Altena. De dochter van de boer verwerkt dit dan weer tot de tempeh. Daarnaast wordt er ook met diverse scholen in de regio samengewerkt. Studenten kunnen via stages of projectopdrachten aansluiten om mee te helpen en ook ouderen worden bij het project betrokken. Als laatste wordt er met innovatieve partijen samengewerkt. Zo wordt er op het land een robot ingezet die de grond verzorgt en onkruid bestrijdt.
De keuze om dit project in Altena op te zetten komt omdat hier al veel kennis is over landbouw en plantaardig eten. “We hebben hier alle kennis in huis om ermee te starten”, zegt Meijer. “De sojabonen hoeven zo niet de gebruikelijke duizenden kilometers af te leggen, maar groeien gewoon om de hoek.”
Uitdagingen
Het opzetten van een nieuwe keten brengt ook de nodige uitdagingen met zich mee. Volgens Meijer is het nu nog een beetje een kip-of-ei-verhaal voor de organisatie. Daarnaast is het product voor veel mensen nog onbekend. “Mensen kennen tempeh vaak nog niet. Je moet eerst het product hebben om de vraag te krijgen, maar je moet ook de vraag proberen te vergroten.” Om de tempeh aantrekkelijker te maken, worden verschillende varianten bedacht. “We zijn bezig met een gemarineerde tempeh en een hybride vorm. We zetten kleine stappen, zodat het toegankelijk blijft.”
Altense boeren
Voor de lokale boeren is dit project volgens Meijer een mooie stap richting de toekomst. Vlees wordt steeds duurder en er is steeds meer grond nodig om iedereen te voeden. Met dit project krijgen boeren de kans om eens iets nieuws te proberen. “Ze kunnen er nu nog niet van leven. Het is op dit moment echt nog een kwestie van ontdekken en uitproberen.” Toch is iedereen heel enthousiast en vol positiviteit om door te gaan met het project.
Toekomst
Voor de toekomst liggen al veel plannen klaar. Momenteel is de tempeh nog niet in de verkoop, maar dit gaat veranderen. “Het is de bedoeling dat consumenten het product later kunnen afhalen bij speciale afhaalpunten of het als postpakket thuis laten bezorgen.” Ook hoopt de organisatie de tempeh in de toekomst te kunnen verkopen aan restaurants en scholen in de regio. Om dit mogelijk te maken, is er binnenkort meer ruimte nodig. “We willen graag uitbreiden naar een grotere, nieuwe productieruimte. De planning is dat deze in september klaar is.”
